Heb je een schaduwtuin? Niet getreurd, ook in de schaduw kun je een prachtige, groene oase maken. Werk in lagen, contrasteer met kleuren en vorm. Plant er wat inheemse bloei bij, en het gaat er ook nog zoemen!
Wanneer heb je een schaduwtuin of schaduwborder?
Minder dan drie uur zon
Schaduw in je tuin betekent dat er niet of nauwelijks zonlicht valt. Wij houden aan dat een plant een schaduwplant is als 'ie goed toeft met minder dan drie uur zonlicht per dag. Dus als je een stuk tuin hebt, of een hele tuin, waar minder dan drie uur zon per dag op valt, dan heb je een schaduwtuin of schaduwborder.
Gefilterd licht versus diepe schaduw
Soms heb je schaduw van gefilterd licht: dan dwarrelt er nog wat zonlicht door een bladerdek. Soms valt er helemaal geen zonlicht op een plek, door een muur bijvoorbeeld. Of door een heel dicht bladerdek waar helemaal geen licht door komt. Dan is er sprake van diepe schaduw, daar vinden maar weinig planten het echt lekker.
Dit blog gaat vooral over schaduwplekken waar nog wel iets van zonlicht valt op een dag. Onderin dit blog lees je welke planten gedijen in die diepe schaduw.
Deze schaduwtuin heeft nog wel een beetje zonlicht per dag.
Ontwerptips voor de schaduwtuin
Werk in lagen
Als schaduwtuinier ben je hierin niet anders dan mensen die de hele dag door zonnestralen vangen: een weelderige tuin of border, wordt bewoond door planten van verschillende hoogtes. Lagere planten zet je voor in de border, hogere planten achterin de border. Of je laat hoge sprieten juist midden in je border omhoog zwiepen: dat geeft een speels en natuurlijk effect.
Lage planten voor de schaduwborder
- Waldsteinia ternata
- Maagdenpalm of maagdenpalm alba
- Kruipend zenegroen (inheems)
- Gele dovenetel (inheems)

Kruipend zenegroen is een vroegbloeiende en laagblijvende schaduwplant.
Middelhoge planten voor de schaduwborder
Hoge planten voor de schaduwborder
De schout bij nacht is een grote, hoge schaduwplant die je border snel vult.
Contrasteer met bladvormen
Alleen planten met dezelfde vorm en maat bladeren, da's saai. Contrasteer en het gaat leven! Combineer het fijne gevederde blad van pluimspirea Pumila met de ronde hartvorm van het kaukasisch-vergeet-me-nietje. Of het ingekerfde fijne blad van geitenbaard met de grote ronde vormen van de bladeren van een hartlelie.
Planten met fijn blad
Planten met grote bladeren
Planten met lange, dunne bladeren
Longkruid heeft lang, dun blad met witte spikkels, en bloeit vroeg met blauwe bloemen
Contrasteer met bladkleuren
In de schaduw bloeit er minder. Door de kleuren van bladeren te laten contrasteren breng je licht in je tuin. Kaukasisch-vergeet-me-nietje Alexander's Great is helemaal great om licht te brengen in je schaduwborder: zet de bijna witte bladeren naast en voor donkerder blad en het lijkt of je tuin in bloei staat.
Hier contrasteert het blad van kaukasisch vergeet-me-niet met schoenlappersplant.
Donkerbladige schaduwplanten
Er zijn ook prachtige donkerbladige schaduwplanten die mooi combineren met lichter groen blad. En planten die al in het eigen blad kleurcontrast hebben, zoals hartlelie Queen Josephine en Longkruid Trevi Fountain.
Donkerbladige schaduwplanten
Schuimbloem, gebroken hartje en heuchera staan prachtig bij elkaar in de schaduw.
Bloei in de schaduw
Jawel, er bloeit heus wel wat in de schaduw! Veel schaduwplanten bloeien vroeg in het jaar, omdat ze van nature vaker groeien op plekken onder of in de buurt van bomen of hagen die vanaf april/mei bladeren krijgen. In maart pakken ze dan nog snel de kans om te bloeien in de zon. Bodembedekkers zoals waldsteinia, maagdenpalm en zenegroen bloeien lekker vroeg.
Deze bak bloeit vol schaduwplanten, kijk wat een kleur en contrast!
Vingerhoedskruid knalt in je border
De echte knaller op schaduwplekken is natuurlijk de tweejarige vingerhoedskruid, die zichzelf gemakkelijk uitzaait. Wow, wat een lange steel aan roze-variatie steekt er op in je tuin in de zomer. Plant een paar vingerhoedskruid dwars door je borders, dat wordt prachtig!
Vingerhoedskruid is echt een knaller voor in de schaduwtuin.
Nog meer bloeiers
Ooievaarsbek Rozanne is nog zo'n geweldig schaduwbloeier, de inheemse donkere ooievaarsbek kan er ook wat van. Witte bloei van zilverkaars is ook prachtig, en wil je niet subtiel maar lekker spetteren ga dan voor een pluimspirea.
Met pluimspirea kan je ook in de schaduw flink knallen.
Wat plant je in diepe schaduw?
Heb je een stuk tuin of terras waar helemaal geen zon schijnt? Dan is je keus beperkt, maar er groeit echt wel wat! Deze planten zijn geschikt voor diepe schaduw.
De hartlelie of hosta is een goede plant voor in diepe schaduw.